Abdul Karim bin ‘Ali bin ‘Umar al-‘Iraqi al-Syafi’i (Ibn al-Kurdi al-Anshari
al-Mishri) (704H)
Syarh al-Tanbih
al-Hasan al-Diyamthi (613-705H
Kasyf al-Mughaththa fi Tabyin al-Shalah al-Wustha
Abdul Aziz bin Muhammad al-Thusi
al-Dimasyqi (706H)
al-Mishbah Syarh al-Hawi
al-Rif-‘ah, Abu al-‘Abbas Najmuddin Ahmad bin Muhammad bin ‘Ali bin Murtafi’
bin al-Rif-‘ah al-Anshari (645-710H)
Syarh al-Wasith (Mathlab al-‘Ali fi Syarh al-Wasith)[1]
al-Nabih Syarh al-Tanbih[2]
Abdul Rahman al-Baji al-Mashri (631-714H)
Mukhtashar al-Muharrar
bin Syaraf Syah al-Istirabazi (715H)
Syarh al-Hawi
al-Wakil al-Mishri (Ibn al-Murahhil), Shadruddin Muhmmad bin Umar al-Syafi’i
(716H)
al-Asybah wa al-Nazhair (الأشباه والنظائر)
Abu Hafsh ‘Umar bin Ahmad bin Ahmad al-Mudlaji al-Nasya-i al-Mishri (716H)
‘ala al-Wasith
bin Abi Manshur bin ‘Abdul Mun’im bin Hasan al-Syaibi (720H)
Abu al-‘Abbas Ahmad bin Abu Bakr bin ‘Arram al-Sakandari (720H)
al-Siraj al-Wahhaj Fi Iydhah al-Minhaj
Abu Abdullah Muhammad bin Abdul Shamad bin Abdul Qadir al-Sunbathi al-Mishri (722H)
al-Ta’jiz
Jamaluddin Ahmad bin ‘Ali al-Yamani
(725H)
al-Tanbih
Qadhi Syahbah, Kamaluddin Abdul Wahhab bin Muhammad bin Abdul Wahhab Ibn Qadhi
Syahbah al-Asadi (726H)
‘ala al-Tanbih
al-Jurjaniyah[3]
Ahmad bin Muhammad al-Qamuli (727H)
al-Muhith fi Syarh al-Wasith
al-Bahr[4]
al-Shaqilli, Fakhruddin Muhammad bin Muhammad bin Muhammad (727H)
Abu al-Hasan ‘Ali bin Isma’il bin Yusuf
al-Qunawi al-Tibrizi (668-729H)
Talkhish Minhaj al-Halimi (Talkhish Minhaj al-Din)
Abu Abdullah Muhammad bin ‘Uqail bin Abu al-Hasan al-Balisi al-Mishri (660-729H)
al-Tanbih
Abu Umar ‘Uthman bin Muhammad bin Abdul Rahim ()
al-Hawi
Abdul Hamid bin Abdul Rahman bin Abdul Hamid al-Jiluni al-Syirazi (731H)
al-Bahr al-Shaghir (al-Fatawa fi Nasyr al-Hawi)[5]
Abu al-Hasan ‘Ali bin Salim bin Rabi’ah al-Anshari al-Azra’iy (657-731H)
al-Tanbih
Abu al-Fida’ Ismail bi Ali bin Mahmud al-Malik al-Ayyubi (672-732H)
al-Hawi
al-Imam Sarafuddin Abu al-Qasim Hibatullah Ibn al-Barizi (734H)
Tahlil al-Ha-idh min al-Ihram
bin Abdul Rahim al-Barizi al-Hamawi al-Syafi’i (645-738H)
al-Tanbih
al-Ta’jiz (Syarh ‘ala al-Ta’jiz)[6]
al-Bahjah
Fatawa fi Tahrir al-Hawi
Abu ‘Amru Usman bin ‘Ali bin Usman al-Tha’i al-Halabi (Ibn Khathib Jibrin)
(662-739H)
al-Hawi
al-Din Abu Bakr bin Isma’il bin ‘Abdul ‘Aziz al-Zankalumi al-Syafi’i (677-740H)
al-Nabih Syarh al-Tanbih
al-Bahr ‘ala al-Rafi’i
bin Yusuf, Zaynuddin Abu Hayyan al-Dalusi (745H)
fi Ikhtishar al-Minhaj
al-Din Muhammad bin Ibrahim al-Munawi (746H)
Syarh al-Tanbih
Abu Abdullah Muhammad bin Ahmad al-Bashshal al-Yamani (748H)
al-Tanbih
al-Fadhl Kamaluddin Ja’far bin Tsa’lab bi Ja’far al-Adfuwy (675/685-748/749)
fi Ahkam al-Sima’
al-Wardi, Zaynuddin Abu Hafsh ‘Umar bin al-Muzaffar bin ‘Umar al-bin al-Wardi
Mu’arri al-Kindi (691-749H/1348M)
al-Bahjah Nazmu al-Hawi al-Shaghir[8]
bin Muhammad, Nuruddin al-Ardabili (749H)
al-Minhaj
Abu al-Qasim Abdul Rahman bin Yusuf bin Ibrahim al-Ushfuni (677-750H)
al-Rawdhah
Abu Musa Ahmad bin Musa bin Khafajah al-Shafadi (750H/1349M)
al-Tanbih
(al-Mukhtashar fi al-Fiqh)
al-Muhimmat li al-Mu’minin
al-Din Ahmad bin Saif al-Din al-Dzahiri (753H)
al-Nazih fi Nuzhum al-Tanbih
Abu al-Hasan Ali bin Abdul Kafi al-Subki (683-756H)
al-Majmu’ Syarh al-Muhazzab[9]
Fi Syarh al- Minhaj
al-Mashabih fi Shalah al-Tarawih
e) al-Raqm al-Ibrizi fi Syarh Mukhtashar al-Tabrizi.
al-Din Abdul Rahim bin Muhammad al-Mawshuli (761H)
fi Ikhtishar al-Tanbih
Naqib al-Mishri, Syihabuddin Abu al-‘Abbas Ahmad bin Lukluk (702-769H)
al-Muzahhab fi Tashhih al-Muhazzab
al-Hidayah wa Tahshih al-Kifayah[10]
Abu Bakr Muhammad bin Ahmad bin Muhammad al-Syarisyi al-Dimasyqi (695-769H/779H)
Zawa-id al-Hawi ‘ala al-Minhaj
Abdul Wahhab bin Taqiyyuddin Ali bin
Abdul Kafi al-Subki (770H)
‘ala al-Tanbih wa al-Tashhih wa al-Minhaj
Abu Abdullah, Muhammad bin Khalaf bin Kamil al-Ghazzi al-Dimasyqi (716-770H)
Ziyadat al-Mathlab ‘ala al-Rafi’i[11]
Abu Muhammad Abdul Rahim bin al-Husain bin ‘Ali al-Qurasyi al-Isnawi al-Mishri (704-772H)
Hasyiah ‘ala al-Rawdhah
Tazkirah al-Nabih Fi Tashhih al-Tanbih[12]
al-Hidayah ila Awham al-Kifayah
al-Muhimmat ‘ala al-Rawdhah[13]
al-Tanqih fima Yarid ‘ala al-Tashhih
al-Tamhid fi Takhrij al-Furu’ ‘ala al-Ushul
al-Fatawa al-Hamawiyyah
Hamid Baha-uddin Ahmad bin Ali bin Abdul Kafi al-Subki al-Mishri (719-773H)
Jam’u al-Tanaqud
Abu al-Fidak Ismail bin ‘Umar bin Katsir al-Qurasyi al-Dimasyqi (701-774H)
al-Faqih ila Ma’rifah Adillah al-Tanbih
bin Abdul Karim bin Ridhwan al-Ba’li al-Mawshili (774H)
al-Luhhaj fi Syarh al-Minhaj
Jamaluddin Yusuf bin Ibrahim al-Ardabili (779H)
al-Muhtaj fi Syarh al-Minhaj
al-Muhtaj fi Syarh al-Minhaj
‘ala al-Rawdhah
al-Tawassuth Bayna al-Rawdhah wa al-Syarh[14]
al-Muhimmat
al-Shardafi al-Rimiy (710-792H)
al-Badi-‘ah Fi Ma’rifah Ikhtilaf Ahl al-Syari-‘ah
Syarh al-Tanbih li Abi Ishaq al-Syairaziy
al-Nasik fi al-Manasik
Abdullah Badruddin Muhammad bin Abdullah bin Bahadur al-Zarkasyi (745-794H /1344-1392M)
fi Tawdhih al-Minhaj
al-Tanbih
al-Wajiz
Fi al-Furu’
al-Zawaya fi al-Furu’
al-Zarkasyi
al-Mantsur fi Tartib al-Qawa’id al-Fiqhiyyah[15]
(المنثور في ترتيب القواعد الفقهية)
Abu al-‘Abbas Ahmad bin Shalih bin Ahmad
al-Biqa’i al-Zuhri al-Dimasyqi (795H).
al-‘Umdah
‘Isa al-Ghazzi (799H)
al-Jawahir wa al-Durar[16].
Ibn al-Rif’ah memulakan penyusunan karya beliau ini, dari bahagian akhir daripada
kitab al-Wasith, iaitu bahagian jinayat, hudud dan ta’zir sehingga akhir kitab
dan diikuti dengan bahagian muamalat. Kemudiannya, baharulah beliau menghuraikan
bahagian awal kitab, iaitu bahagian ibadat dan hukum kekeluargaan. Namun beliau
tidak sempat menyempurnakan karya beliau ini, kerana kewafatannya. Dalam
bahagian ibadat, beliau hanya sempat membuat penghuraian sebahagian daripada
bab solat. Ada pengkaji menyebutkan bahawa beberapa bab mengenai ibadat yang
ditinggalkan oleh Ibn al-Rif’ah, iaitu zakat, puasa dan haji telah disiapkan
huraiannya oleh seorang tokoh ulama mazhab Syafi’i yang terkemudian, iaitu al-‘Allamah
al-Qamuli al-Syafi’i. Wallahu a’lam.
Dalam karya-karya fiqh mazhab
Syafi’i, jika disebutkan kitab al-Kifayah
secara mutlak tanpa judul lengkapnya (Kifayah
al-Nabih), maka ia merujuk kepada kitab ini. Di antara kitab yang ada
kaitan dengan kitab al-Kifayah,
ialah;
al-Hidayah wa Tahshih al-Kifayah,
karya Ibn Naqib al-Mishri, Syihabuddin Abu al-‘Abbas Ahmad bin Lukluk
(702-769H).
ila Awham al-Kifayah,
karya Jamaluddin Abu Muhammad Abdul Rahim bin al-Husain bin ‘Ali al-Qurasyi
al-Isnawi al-Mishri (704-772H).
Kemungkinan syarah (huraian) bagi
kitab al-Tahrir fi al-Furu’ karya Abu
al-‘Abbas Ahmad bin Muhammad al-Jurjani (482H).
Kitab Jawahir al-Bahr adalah ringkasan bagi kitab al-Bahr al-Muhith fi Syarh al-Wasith karya beliau sendiri. Kitab
ini kemudiannya telah diringkaskan pula oleh Sirajuddin ‘Umar bin Muhammad
al-Yamani [887H] dengan kitabnya Jawahir
al-Jawahir.
Ia merupakan mukhtashar (ringkasan)
bagi kitab al-Hawi al-Shaghir karya
Imam Najmuddin Abdul Ghaffar bin Abdul Karim al-Qazwaini al-Syafi’i (585-665H).
Iaitu huraian bagi kitab al-Ta’jiz fi Ikhtishar al-Wajiz, karya
Tajuddin Abu al-Qasim Abdul Rahim bin Muhammad bin Muhammad al-Mawshuli (671H)
al-Zubab adalah sebuah kitab yang
disusun kembali dari Matn al-Taqrib atau lebih dikenali sebagai Matan Abu Syuja’, dengan beberapa
penambahan oleh pengarangnya. Kitab ini kemudiannya telah disusun kembali oleh Imam
Ibn Ruslan al-Maqdisi al-Syafi’i (753H
-844H) dalam bentuk nazam melalui kitabnya yang terkenal dengan judul Manzhumah Shafwah al-Zubad atau Alfiyyah al-Zubad fi al-Fiqh al-Syafi’i.
kitab al-Hawi al-Shaghir karya
al-Qazwaini (665H) dalam bentuk nazham.
kitab al-Majmu’ yang disusun
oleh Imam al-Nawawi (676H) sebelumnya. Di mana Imam al-Nawawi hanya
sempat menghurai kandungan kitab al-Muhazzab
karya Abu Ishaq Ibrahim bin Ali al-Syairazi al-Fayruzabadi (393-476H) sampai
awal bab Mu’amalat. Imam Taqiyuddin
al-Subki menyambung kembali usaha bagi menyempurnakan huraian kitab al-Muhazzab,
namun usaha yang besar ini, terhenti lagi apabila Taqiyuddin al-Subki meninggal
dunia lebih awal setelah menyelesaikan tiga jilid dari kitab al-Majmu’ iaitu
sampai bab al-Murabahah dari Kitab al-Buyu‘.
Ringkasan bagi kitab Kifayah al-Nabih Syarh al-Tanbih, karya
Ibn al-Rif’ah (710H). Kebiasaannya, jika disebut kitab al-Kifayah secara mutlak , maksudnya kitab Kifayah al-Nabih, karya Ibn al-Rif’ah.
Iaitu ziyadat (tambahan) bagi kitab al-Mathlab
‘ala al-Rafi’i karya Ibn al-Rif’ah (710H).
Syarah
bagi kitab Tashhih al-Tanbih karya
al-Nawawi. Beliau mempunyai syarah yang lain bagi kitab al-Tashhih iaitu al-Tanqih fima yarid ‘ala al-Tashhih.
yang menggabungkan isi kandungan kitab al-Rawdhah
karya al-Nawawi dan al-Syarh al-Kabir karya
al-Rafi’i.
Kitab mengenai kaedah fiqh (qawa’id
fiqhiyyah). Al-Zarkasyi menyusun kitab
ini berdasarkan kitab al-Asybah wa
al-Nazhair fi Fiqh al-Syafi’iyah (الأشباه والنظائر في فقه الشافعية), karya al-Imam al-Muhaddis al-Faqih
Shadruddin, Abu Abdullah Muhammad bin Umar al-Murahhil (665-716H), yang
terkenal dengan gelaran Ibn al-Wakil al-Mishri.
Sebuah kitab fiqh yang besar. Antara
kandungannya menerangkan perbezaan kaedah para ulama dalam menetapkan hukum sesuatu permasalahan
fiqh.







































